صفحه مورد نظر پیدا نشد
حدیث

 

جدول پخش برنامه ها

کانال رسمی کوی محبت در تلگرام

مسجد النبی (صل الله علیه و آله و السلم)

۹:۳۳ - ۱۳۹۲/۷/۳۰کد خبر: 152
نخستین اقدام حضرت رسول در مدینه منورّه بناى مسجد النبى(صلى الله علیه وآله) بود. چنین اقدامى نشانگر اهمیت نقش مسجد در اسلام است.

به گزارش کوی محبت، شریفترین مسجد پس از مسجدالحرام، مسجدالنبى است که در مدینه منوره واقع است. رسولخدا(صلى الله علیه وآله)درباره نماز خواندن در این مسجد فرمود:

«صلاةٌ فی مسجدی هذا خیرٌ مِنْ اَلْفِ صَلاة فیما سواهُ مِنَ الْمَساجِد اِلاّ الْمَسْجد الْحرام».
«یک نماز در مسجد من، بهتر از هزار نماز در دیگر مساجد است، مگر در مسجدالحرام.»

مسجد رسول خدا(صلى الله علیه وآله) در آغاز، مساحتى حدود 2071 متر داشت که با دیوارهاى خشتى و گِلى و پایه هایى از تنه درختان خرما بنا شده بود. سقف مسجد را نیز با شاخه هاى درخت خرما پوشانده بودند.
در سال هفتم هجرت، با گسترش اسلام و افزایش شمار مسلمانان، ضرورت توسعه مسجد مطرح شد. رسولخدا(صلى الله علیه وآله) بر طول و عرض مسجد افزود تا آنکه مساحت آن به 2475 متر مربع رسید. در این توسعه، شکل مسجد به صورت مربع در آمد.

قبله مسجد نیز در سال دوم هجرى از شمال به سمت جنوب تغییر کرد و از آن پس نماز نه به سوى بیت المقدس که قبله یهود بود، بلکه به سوى مکه خوانده مى شد.

از بناهایى که همزمان با ساختن مسجد احداث شد، دو حجره در دیواره شرقى مسجد بود، این دو حجره براى سکونت رسولخدا(صلى الله علیه وآله) و همسرانش سوده و عایشه ساخته شد. بعدها بر تعداد این حجره ها افزوده گشت. هر یک از اصحاب نیز که توانایى داشتند، حجرهاى در کنار مسجد ساختند و درى از آن به مسجد گشودند و در وقت نماز از همان در وارد مى شدند.

در سال سوم هجرت پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله از جانب خداوند دستور داد این درها، جز درِ خانه على بن ابىطالب(علیه السلام)بسته شود.
با گسترش فتوحات اسلامى، جمعیت مسلمانان رو به فزونى نهاد و در این میان، مدینه به عنوان مرکز خلافت، جمعیت بیشترى را به خود جذب مىکرد و از آن جا که مساحت مسجد گنجایش مسلمانان را نداشت، لذا خلفا در صدد توسعه مسجد برمىآمدند که این توسعه در چند مرحله انجام و تا پایان دوره عباسیان و سلطه مغول ادامه یافت و مسجدالنّبى(صلى الله علیه وآله) تا مساحت 9000 متر مربع گسترش یافت.

دوره حاکمان عثمانى: در عهد امپراتورى عثمانى (قرن دهم هجرى قمرى)، تحولاتى در بازسازى و توسعه مسجدالنّبى صورت گرفت. آنچه از آثار و اسامى امامان شیعه و خلفا و برخى صحابه بر کتیبههاى مسجدالنّبى به چشم مىخورد، یادگارى است از امپراتورى عثمانى که میان فِرَق اسلامى جمع کرده است. و جالب است که نام امام زمان به صورت «محمدالمهدى» بر یکى از کتیبه ها بگونه اى نوشته شده که کلمه «حىّ» از درون این طرح جلوه گر است.

توسعه در دوره سعودى: دولت سعودی نیز در چند مرحله به بازسازى و توسعه مسجدالنبى پرداخت به طوری که مساحت آن به حدود 82000 متر مربع رسید. علاوه بر آن، فضاى گستردهاى نیز در اطراف مسجد تسطیح شد تا نمازگزاران بتوانند در آن جا اقامه نماز کنند.
مجموع مساحت مسجد و اطراف آن، حدود 400500 متر مربع; یعنى برابر کلّ مساحت مدینه عصر رسولخدا(صلى الله علیه وآله)است.

قسمتهاى مختلف مسجدالنّبى(صلى الله علیه وآله): 

* روضه شریفه:
قسمتى از مسجدالنّبى که در ناحیه جنوب شرقى (رو به سمت قبله) قرار دارد، به نام روضه مطهره شناخته مىشود، این قسمت فضیلت زیادى دارد و در حدیثى از رسولخدا(صلى الله علیه وآله) به عنوان «باغى از باغهاى بهشت» معرفى شده است; (ما بَیْنَ بَیْتِی (قَبْری) وَ مِنْبَرِی رَوْضَةٌ مِنْ رِیاضِ الْجَنَّة).
روضه شریفه 32 متر است که طول آن 22 متر و عرض آن 15 متر مىباشد. در محدوده روضه مطهره، سه مکان مقدس دیگر نیز وجود دارد که عبارتند از:
1 ـ مرقد مطهر پیامبر(صلى الله علیه وآله) 2 ـ منبر 3 ـ محراب.

ـ مرقد مطهر رسول خدا(صلى الله علیه وآله)
یکى از بهترین نقاط مسجد، مدفن رسولخداست; پیامبرى که محبوب خدا و خلق بود و میراث گرانبهاى اسلام، حاصل تلاش بیست و سه ساله آن حضرت است. در کنار شرقىِ مسجد رسولخدا(صلى الله علیه وآله) حجرههایى براى زندگى همسران خود ساخته بود که تا نزدیک نود سال پس از رحلت آن حضرت نیز سر پا بود. ابتدا حجره اى براى سوده، پس از آن براى عایشه و در امتداد آن، حجره اى براى حضرت فاطمه(علیها السلام) ساخته شد. مورّخان نوشتهاند که رسول خدا(صلى الله علیه وآله) در حجرهاى که وفات یافت مدفون شد.
مرقد رسول خدا(صلى الله علیه وآله) در زمان خلیفه دوم، در اتاق کوچکى قرار داشت و تا زمان توسعه مسجد در عهد ولید به همان شکل باقى بود، در آن زمان که قسمت شرقى مسجد توسعه یافت مرقد مطهر نیز در مسجد قرار گرفت.
اکنون محدوده حجره طاهره، که مرقد نیز داخل آن قرار دارد 240 متر (16 متر طول و 15 متر عرض) مساحت دارد که ضریحى مطلاّ در اطراف آن کشیده شده است. در چهار گوشه حجره طاهره، چهار ستون مستحکم بنا شده که گنبد سبزى بر روى آن قرار دارد. این حجره داراى چند در است. درِ حجره فاطمه(علیها السلام)که نشانه محلّ حجره آن حضرت است. درِ تهجّد در شمال حجره و درِ وفود یا باب الرحمه در جهت غرب و درِ توبه یا باب الرسول در جهت جنوب (قبله). در حجره طاهره محلّى به عنوان قبر فاطمه(علیها السلام)با بقعه کوچکى مشخص شده و در داخل ضریح جاى گرفته است. در قسمت جنوبى این بقعه نیز محراب فاطمه(علیها السلام) قرار دارد.

ـ منبر:
یکى از مکانهاى مقدّس در مسجد، محل منبر رسولخدا(صلى الله علیه وآله) است. در روایات آمده است که پیامبر در آغاز با تکیه بر درخت خرما، به ایراد خطبه مىپرداخت، یکى از اصحاب پیشنهاد ساختن منبرى داد تا رسولخدا روى آن بنشیند تا هم مردم او را ببینند و هم آن حضرت از ایستادن خسته نشود.
البته منبرى که در حال حاضر وجود دارد منبرى است که سلطان مراد عثمانى در سال 998 هـ.ق. دستور ساخت و نصب آن را داد. این منبر داراى دوازده پله است و یک اثر ارزشمند هنرى است.

ـ محراب:
محراب در محلى ساخته شده است که رسولخدا(صلى الله علیه وآله) در آنجا نماز مىگزارد و در اینکه محل نماز آن حضرت همین محراب فعلى است تردیدى نیست. زمانى که ولید دستور توسعه مسجد را داد و عمربن عبدالعزیز آن را اجرا کرد، بر جایگاه نماز رسولخدا محرابى ساخته شد.
محرابهاى دیگرى نیز که محل برخى خلفا بوده در مسجد ساخته شده است.

* ستونهاى مسجد:
سقف مسجد پیامبر(صلى الله علیه وآله) بر ستونهایى قرار داشت که علاوه بر نگهدارى سقف، مورد استفاده رسولخدا و اصحاب آن حضرت بود، از هر ستونى خاطره ویژه اى باقى مانده که موجب تقدس آن شده است. هر بار که مسجد بازسازى مىشد، محل این ستونها تغییر نمىکرد، جز این که ستونهاى قدیمى جاى خود را به ستونهاى جدید مىداد. طبعاً با توسعه، ستونهاى جدیدى نیز افزوده شد; بهطورى که اکنون نزدیک به 706 ستون در مسجد وجود دارد.
ستونهایى که در محل قدیمى مسجد، در قسمت جنوبى آن قرار داشته، اکنون با رنگ سفید از بقیه ستونها مشخص شده و آنها عبارتند از:

اسطوانة الحرس:
على بن ابىطالب(علیه السلام) در کنار این ستون مىایستاد و از رسولخدا(صلى الله علیه وآله)محافظت مىکرد. اسطوانةالحرس را به نام مصلاّى على نیز مىشناسند و این ستون پیوند خاصى با آن امام همام داشته است.
اسطوانة التوبه:
ستون توبه یادآور خاطره تکان دهنده یکى از اصحاب رسولخدا(صلى الله علیه وآله) به نام ابولُبابه است. وى مرتکب خطایى شد و خود را به ستون بست و توبه واقعى کرد. خداوند نیز توبهاش را پذیرفت و با دست مبارک رسول خدا ریسمان از گردن او گشوده شد. نماز خواندن و توبه در کنار این ستون فضیلت دارد.
اسطوانة الوفود:
یکى از کارهاى روزانه رسولخدا ملاقات با سران قبایل بود. محل این ملاقاتها کنار ستونى بود که به اسطوانةالوفود معروف شد و اکنون نیز همین نام را دارد.
اسطوانة السریر:
نام محلى است که رسولخدا ایام اعتکاف را در آنجا به سر مىبرد و براى آن حضرت برگهایى از درخت خرما پهن مىکردند تا استراحت کند.
اسطوانة الحنانه:
رسولخدا(صلى الله علیه وآله) در آغاز، بر تنه درخت خرمایى تکیه مىکرد و خطبه مىخواند. نوشته اند زمانى که براى آن حضرت منبر ساخته شد، از این درخت ناله برخاست شبیه ناله شتر مادهاى که از بچه خود جدا شود و از اینرو آنرا ستون حنّانه نامیدهاند. بیش از صد تن از اصحاب رسولخدا این روایت را نقل کردهاند.

* صفّه:
صفه نام مکانى است که گروهى از مهاجران مسلمان بىمسکن در سالهاى اوّلیه هجرت، در آنجا سکونت داشتند. زمینى که به آنها اختصاص داده شده بود،
حدود 96 متر مساحت داشت و مسقّف بود و در میان باب جبرئیل و باب النساء قرارداشت.
افرادى مانند بلال، ابوذر، مقداد، حذیفه و... از اصحاب صفّه بودند.

* مقام جبرئیل:
این محل بدان جهت به «مقام جبرئیل» شناخته شد که فرشته مقرّب الهى از آنجا بر رسولخدا(صلى الله علیه وآله) وارد مىشد و به خدمت آن حضرت مىرسید. این محل اکنون داخل حجره شریفه قرار دارد و قابل دسترسى نیست. 

انتهای پیام/




» ارسال نظر
نام:
آدرس ایمیل:
متن: *


نجف
کربلا
کربلا
کاظمین
حرم حضرت علی- نجف